Okiennik Wielki błędnie Skarżyckim zwany, choć we wsi Piaseczno leży

Jedną z najoryginalniejszych, najwyższych  i najbardziej znanych skał całej Wyżyny Krakowsko-Wieluńskiej, popularnie zwanej Jurą, jest Okiennik Wielki (Duży).

450px-Okiennik_Wielki[1]
Okiennik Wielki w Piasecznie, fot. Przemysław Jahr (Wikipedia)

Od pewnego czasu określany jest on też błędnym mianem Okiennika Skarżyckiego i to aktualnie nawet przez osoby, które winny dobrze wiedzieć jaka jest właściwa lokalizacja tego obiektu.

Ostatno nawet Włodzimierz Porębski, Dyrektor Operacyjny Inicjatywy Środowisk Wspinaczkowych „Nasze Skały” informował o porządkowaniu „terenu wokół Okiennika Wielkiego w Skarżycach [sic!]„, choć sam nie tak dawno temu wspominał  na forum wspinanie.pl, że wie dobrze w jakiej faktycznie miejscowości znajduje się ten obiekt.

Tę błędną nazwę przed niewielu laty wprowadzili wspinacze mało zorientowani w geografii, ale mający wpływ na wspinaczkowe media i przekazywane przez nie treści. Z tego też powodu ta błędna forma zaczęła się upowszechniać i to nie tylko w środowisku wspinaczkowym.  Swoją drogą ciekawe byłoby określić dokładniej, kiedy i kto zaczął tej nazwy używać i najbardziej propagować.

Warto więc wyjaśnić jak bardzo niewłaściwe jest takie nazywanie tego Okiennika. Nie tylko z tego względu, że skała ta nie znajduje się w Skarżycach (dziś części Zawiercia), lecz na terenie sąsiedniej wsi – Piaseczno, a więc i w innej gminie (Kroczyce), a w latach 1975-1998 r. nawet i w innym województwie.

Ta niewłaściwość nazwy jest tym większa, że właśnie od dawnej nazwy związanej z tą skałą pochodziła pierwotna, jeszcze średniowieczna (i urzędowa aż do okresu międzywojennego), nazwa dzisiejszego Piaseczna.

Okiennik w Piasecznie
Czarna linia oznacza granice między miejscowościami Piaseczno a Skarżyce na urzędowej mapie (geoportal).  Skała Okiennik znajduje się w rejonie krzyżyka.

Piaseczno bowiem, aż do 5 stycznia 1929 r., nosiło nazwę Dupice, która to nazwa po raz pierwszy w tej formie notowana była już w 1366 r.  Wcześniej zaś, w wiekach XII-XIII, masyw skalny Okiennika był rodzajem grodu obronnego, jedynego tego typu w Polsce, nad którym górowała skalna wieża z charakterystycznym i z daleka widocznym oknem skalnego, gdzie znaleziono ślady po drewnianych konstrukacjach. Ten obiekt jest uważany za archetyp wieży obronnej.

Nazwa Dupice, pochodziła właśnie od tej jaskini, mającej formę tunelu skalnego długości 9 m, a znajdującej się kilka metrów poniżej okna skalnego od którego pochodzi obecna nazwa skały. Jaskinia ta (jeden z jej otworów widoczny na zdjęciu powyżej) była wielokrotnie na przestrzeni pradziejów zamieszkiwania przez ludzi i to począwszy od 60 tysięcy lat temu. W VI wieku przed naszą erą była miejscem schronienia ludności kultury łużyckiej zaatakowanej wówczas przez Scytów, czego dowodzą m.in. znalezione w czasie prac archeologicznych brązowe groty strzał pogięte od uderzenia o skalne ściany. Jaskinia zamieszkiwana była też w średniowieczu.

(www)

You might also like More from author