Wpinać się czy też nie?

0

Wielu z nas stało, lub wciąż nadal stoi, przed kupnem pedałów oraz butów SPD. Czy warto? Jakie są plusy i minusy takiego rozwiązania? Czy używanie zatrzasków jest potwierdzone badaniami, a może to kolejny zabieg marketingowy? Postaram się na te wszystkie nurtujące pytania odpowiedzieć. Tytułem wstępu przypominają mi się słowa moich znajomych, którzy jednoznacznie zachwalali taki sposób jazdy. Spoglądając na zawodowców można również dostrzec, że jeżdżą właśnie przy użyciu tego mechanizmu. Pomyślałem sobie, że musi być coś na rzeczy. Bez większego namysły kupiłem pedały zatrzaskowe oraz obuwie z blokami. Aby wysnuć jakiekolwiek wnioski trzeba przecież spróbować na własnej skórze…

Kilka słów o systemie

SPD (Shimano Pedaling Dynamics) jest to jeden z najpopularniejszych mechanizmów zatrzaskowych wykorzystywanych w kolarskie górskich i szosowym. Został on w latach 90 opatentowany przez Shimano jednak produkują go również takie firmy jak: Ritchey, Wello czy Wellgo. Tyle w teorii. W praktyce oznacza to, że but rowerowy jest przymocowany do pedałów, co jednoznacznie wpływa na wzrost energii przekazywanej na napęd. Wielu osób przed prowadzeniem systemy SPD korzystało z nosków. Po dziś dzień jest to popularne rozwiązanie, szczególnie w miastach. Nie musimy zakładać obuwia SPD, co może być swojego rodzaju problemem. Bazują na moich obserwacjach mogę stwierdzić, że użytkownicy „ostrych kół” nadal lubują się w noskach.

Jakie buty SPD wybrać?

Przy zakupie butów należy koniecznie przymierzyć je w sklepie stacjonarnym. Numeracja producentów obuwia jest często zawyżona. Buty SPD możemy podzielić na trzy główne kategorie: szosowe, MTB i turystyczne. Do każdego typu obuwia dedykowane są odpowiednie pedały. Standardowe buty posiadają trzy przylepce. Modele wyższe, wyposażone są w sprzączkę, która pozwala na regulację i usztywnia naszą stopę. Osobiście polecam to ostatnie rozwiązanie. Do wyboru mamy dwa typu bloków. Wielo lub jednokierunkowe. Dla początkujących polecam wielokierunkowe ponieważ zdecydowanie łatwiej będziemy się z nich wypinać. Gdy obędziemy się z tym systemem można myśleć o zmianie na jednokierunkowe bloki.

Buty szosowe przeznaczone są do jazdy na rowerze szosowym (kolarce). Charakteryzują się płaską i bardzo twardą podeszwą, która w maksymalny sposób przekazuję energię na pedały. Chodzenie w tych butach jest utrudnione z powodu twardości podeszwy i wystających z niej bloków.

Buty szosowe Shimano SH-R320. Fot. Shimano
Buty szosowe Shimano SH-R320. Fot. Shimano

Buty MTB mają podeszwę o mniejsze twardości w porównaniu do bytów szosowych. Bloki są bardziej schowane. Podeszwa posiada ząbki i kolce po to, aby umożliwić poruszanie się w trudnym terenie. W newralgicznych miejscach buty są wzmocnione i oblane z zewnątrz gumą. Buty MTB można również z powodzeniem stosować do jazdy na rowerze szosowym.

Buty MTB Shimano SH-XC90. Fot. Shimano
Buty MTB Shimano SH-XC90. Fot. Shimano

Buty turystyczne (trekkingowe) są nam wszystkim bardzo dobrze znane. W tego typie obuwia również mamy możliwość przykręcenia bloków SPD. Podeszwa jest elastyczna i umożliwia wygodne porusza się. Poprzez swój rozmiar stawiają znacznie większy opór podczas jazdy.

Buty turystyczne Shimano SH-MT53. Fot. Shimano
Buty turystyczne Shimano SH-MT53. Fot. Shimano

Producenci obuwia rowerowego prześcigają się w pomysłach. Możemy nabyć również modele z membraną Gore-Tex, dedykowane do spinningu, na BMXa oraz, ku mojemu zaskoczeniu, można kupić również sandały.

Jakie pedały SPD wybrać?

System SPD to nie tylko buty. Ważny jest również wybór odpowiednich pedałów przystosowanych do pracy z konkretnymi blokami. Tutaj również istnieje taki sam podział jak w przypadku obuwia.

Pedały szosowe (SPD-SL) poprzez dużą powierzchnie styku przekazują najefektywniej energię. Mają mniejszą wagę jednak ich minusem jest mniejsza odporność na zabrudzenia.

Pedały szosowe Shimano PD-9000. Fot. Shimano
Pedały szosowe Shimano PD-9000. Fot. Shimano

Pedały MTB cechuje duża oporność na błoto. Mamy możliwość wpięcia się z dwóch stron. Jest to najbardziej popularne i uniwersalne rozwiązanie.

Pedały MTB Shimano PD-M980. Fot. Shimano
Pedały MTB Shimano PD-M980. Fot. Shimano

Pedały turystyczne są produkowane z myślą dla ludzi, którzy chcieliby mieć możliwość wyboru obuwia. Platforma z jednej strony pozwala na wpięcie bloków, natomiast z drugiej strony są to poczciwe górskie pedały. Gdy chcemy szybko się przemieścić, a obuwie MTB nie koniecznie pasuję do naszego stroju, takie rozwiązanie jest idealne.

Pedały turystyczne Shimano PD-M324. Fot. Shimano
Pedały turystyczne Shimano PD-M324. Fot. Shimano

Trudne początki

Korzystam z butów SPD niecały rok i (jeszcze) nie zaliczyłem przysłowiowej „gleby” choć na początku były momenty grozy. Nie raz w gronie znajomych słyszałem opowieści jak to kumpel X albo Y nie zdążyli się wypiąć na światłach i upadli na asfalt niczym ścięte drzewo przed drwala w lesie… Większe niebezpieczeństwo pojawia się podczas stromych podjazdów i zjazdów w trudnym, górskim terenie. Jak mawiają klasycy – trening czyni mistrza. W pedałach mamy możliwość regulacji siły wypięcia. Dla początkujących polecam takie ustawienie, aby przy małej silne można było wypiąć buty. Gdy zdobędziemy większą pewność możemy śmiało zwiększyć siłę wypięcia.

Czy warto?

Moim zdaniem tak. Jest to jednak moja subiektywna ocena. Używając systemu SPD czuje się pewniej. Nieznacznie zwiększyła się również efektywność mojej jazdy. Znaczną różnicę odczujemy w terenie górskim, ponieważ przy standardowych rozwiązaniu podeszwa obuwia po prostu często mogłaby się ześlizgiwać z pedałów. Gdy jesteśmy wpięci takie problemy nam nie grożą. Ciekawe poglądy na temat korzystania z systemu SPD, z medycznego punktu widzenia, przedstawia Jan Górski na swoim blogu http://mathmed.blox.pl/html. Gorąco zachęcam do lektury. Temat regulacji pedałów SPD oraz poprawnego przykręcenia bloków do butów będzie poruszany w kolejnych wpisach.

Rafał Lewandowski

Leave A Reply

Your email address will not be published.